Λίσσε: οι στοές και η άμυνα του 1941 που διατηρούν τη μνήμη των Οχυρών
Το συγκρότημα κοντά στο Κάτω Νευροκόπι συνδέει τη Γραμμή Μεταξά με ένα επισκέψιμο μουσείο της νεότερης στρατιωτικής ιστορίας.
Κοντά στο Κάτω Νευροκόπι Δράμας, το Οχυρό Λίσσε αποτελεί σημείο αναφοράς για την ελληνική άμυνα στη γερμανική εισβολή του 1941. Το αφιέρωμα της 28ης Οκτωβρίου συνδέει την είσοδο της Ελλάδας στον πόλεμο το 1940 με τον αγώνα που συνεχίστηκε την επόμενη άνοιξη στα βόρεια σύνορα.
Το Λίσσε κατασκευάστηκε την περίοδο 1936–1940 ως τμήμα της Γραμμής Μεταξά, του αμυντικού συστήματος κατά μήκος της ελληνοβουλγαρικής μεθορίου. Η πρόβλεψη ήταν να αντιμετωπιστεί ενδεχόμενη εισβολή από τον βορρά. Υπόγειες στοές, πολυβολεία και προστατευμένες θέσεις συγκροτούσαν δίκτυο σχεδιασμένο να αντέχει βομβαρδισμούς και επιθέσεις πεζικού, επιτρέποντας στη φρουρά να παραμένει στις θέσεις της υπό δύσκολες συνθήκες.
Η γερμανική επίθεση άρχισε τα ξημερώματα της 6ης Απριλίου 1941. Στη Μάχη των Οχυρών, από τις 6 έως τις 9 Απριλίου, οι υπερασπιστές αντιμετώπισαν επαναλαμβανόμενες επιθέσεις. Στο Λίσσε, με διοικητή τον ταγματάρχη Γεώργιο Δετοράκη, η φρουρά κράτησε παρά τους βομβαρδισμούς και την υπεροχή των γερμανικών δυνάμεων σε μέσα και εξοπλισμό.
Το οχυρό δεν έπεσε με έφοδο. Η αποχώρηση των στρατιωτών και η παράδοσή του έγιναν ύστερα από διαταγή, μετά τη συνθηκολόγηση. Γι’ αυτό η ιστορία του παραμένει συνδεδεμένη με την αντίσταση των ελληνικών οχυρών και όχι με κατάληψη των θέσεών του κατά τη μάχη.
Ο χώρος λειτουργεί πλέον ως επισκέψιμος τόπος μνήμης και θεματικό πάρκο. Οι ομάδες υπόγειων στοών, γνωστές ως «Χελώνες», περιλαμβάνουν διαδρόμους συνολικού μήκους μεγαλύτερου των 950 μέτρων. Το μουσείο παρουσιάζει όπλα, στολές, φωτογραφίες, έγγραφα και αντικείμενα της εποχής, δίνοντας εικόνα της ζωής και των συνθηκών μάχης των στρατιωτών.
Στον περιβάλλοντα χώρο υπάρχουν στρατιωτικά εκθέματα και μνημείο πεσόντων. Μαζί με τις οχυρώσεις διατηρούν την ανθρώπινη διάσταση της ιστορίας: πίσω από το τεχνικό αμυντικό έργο βρίσκονταν άνθρωποι που κλήθηκαν να υπηρετήσουν και να αντισταθούν. Η επετειακή αναφορά αναδεικνύει αυτή τη συνέχεια ανάμεσα στην ιστορική γνώση και στη μνήμη των επόμενων γενεών.
Αρχικό ρεπορτάζ: KorinthosTV.